NASK 2

3. Milieu- en gezondheidseffecten

Gegeven door:
Henk de Beuker
Beschrijving Begrippen

Hoi! In deze video met uitleg voor NaSk 2 gaan we het hebben over de milieueffecten en gezondheidseffecten die kunnen optreden als gevolg van de uitstoot van verschillende schadelijke gassen.

Atmosfeer

Een gasvormig omhulsel van een planeet of maan. De aarde heeft een dikke atmosfeer die vooral uit stikstof en zuurstof bestaat

Broeikasgassen

De gassen die bijdragen aan het broeikaseffect: koolstofdioxide (CO2), methaan (CH4), lachgas (N2 O), ozon (O3 ), CFK's en waterdamp (H2O)

Broeikaseffect

Het verschijnsel dat de atmosfeer (vooral door de aanwezigheid van koolstofdioxide, methaan en waterdamp) een deel van de warmtestraling van de aarde tegenhoudt

Fossiele brandstoffen

Energierijke stoffen (steenkool, aardgas en aardolie) die in de loop van vele honderden miljoenen jaren in de grond zijn ontstaan

Milieu

Onder milieu verstaan we het geheel van atmosfeer, bodem, water en geluiden die van invloed zijn op het welzijn van plant, dier en mens

A1. Verbranding

Samenvatting voor NaSk 2 - Milieu- en gezondheidseffecten 


Atmosfeer en ozonlaag

We moeten eerst begrijpen wat de atmosfeer en de ozonlaag zijn. De atmosfeer is de luchtlaag die om de aarde heen zit. Het is eigenlijk een laag van gasdeeltjes die om de aarde heen zweven. Deze luchtlaag is belangrijk, omdat het ons beschermt tegen de ruimte en de zon. Het houdt de lucht vast die we inademen en het beschermt ons tegen meteorieten die in de ruimte zweven. 


De ozonlaag is een beschermende laag in deze atmosfeer, die ons beschermt tegen schadelijke UV-straling van de zon. Het is een soort schild dat ons beschermt tegen deze schadelijke straling. Het is samengesteld uit een gas dat ozon wordt genoemd. Deze ozonlaag zit hoog in de atmosfeer en is erg dun, maar het is erg belangrijk omdat het ons beschermt tegen gezondheidsproblemen zoals huidkanker.


Zure regen

Zure regen is een probleem dat wordt veroorzaakt door de uitstoot van schadelijke gassen, zoals zwaveldioxide en stikstofoxiden. De scheikundige naam van zwaveldioxide is SO2 en van NOx. Deze gassen komen vrij bij de verbranding van fossiele brandstoffen en industriële processen. Wanneer deze gassen in de atmosfeer terechtkomen, kunnen ze reageren met water, zuurstof en andere chemische stoffen om zo zure regen te vormen. In de regen zitten dan dus schadelijke stoffen zoals zwaveldioxide en stikstofoxide. 


Gevolgen van zure regen

Zure regen kan bomen en planten beschadigen, rivieren en meren verzuren en de bodem onvruchtbaar maken. Dit kan leiden tot een afname van de voedselproductie en de hoeveelheid planten en dieren in de natuur. De uitstoot van deze gassen kan ook zorgen voor negatieve gezondheidseffecten bij mensen, vooral op het gebied van de luchtwegen. Stikstofoxide en zwaveldioxide kunnen zorgen voor irritatie en ontsteking van de luchtwegen, wat kan leiden tot astma, bronchitis en longontsteking. Mensen kunnen zo ademhalingsproblemen krijgen. 


Broeikaseffect

Zoals je misschien wel weet, kan bij de verbranding van fossiele brandstoffen en bij industriële processen ook koolstofdioxide vrijkomen. Koolstofdioxide heeft als scheikundige naam CO2. Het broeikaseffect is een probleem dat wordt veroorzaakt door de uitstoot van CO2. 


Doordat er door de verbranding van de fossiele brandstoffen CO2 deeltjes uitgestoten worden, zitten er dus meer gasdeeltjes in de lucht. Deze gasdeeltjes vormen een laag in de atmosfeer die de warmte van de zon vasthoudt en zo de temperatuur op aarde verhoogt. Dit kan leiden tot klimaatverandering, zoals het smelten van gletsjers en de stijging van de zeespiegel. 


Gevolgen stijging zeespiegel

Het stijgen van de zeespiegel kan leiden tot overstromingen, droogtes en andere extreme weersomstandigheden die schadelijk zijn voor het milieu en de menselijke samenleving. Ook het broeikaseffect kan gezondheidsproblemen veroorzaken, zoals hitte-uitputting en uitdroging tijdens periodes van extreme hitte.


Aantasting ozonlaag

Een laatste probleem dat we moeten kennen is de uitstoot van chloorfluorkoolwaterstoffen. Een hele mond vol. Afgekort noemen we dit CFK’s. Deze CFK’s worden voornamelijk uitgestoten door koelsystemen en airconditioning. 


De CFK’s kunnen in de atmosfeer terechtkomen en de ozonlaag beschadigen; die beschermende laag in de atmosfeer die ons beschermt tegen schadelijke UV-straling van de zon. Door de aantasting van de ozonlaag kunnen er dus ook gezondheidsproblemen ontstaan, zoals huidkanker.